Spis treści
Badanie CBOS zrealizowane w kwietniu 2026 roku pokazuje, że alkohol traci w Polsce na znaczeniu: 73% dorosłych deklaruje, że zdarza im się pić, czyli o 8 punktów procentowych mniej niż w 2019 roku, a abstynentów jest 23% [1]. Badanie przeprowadzono w dniach 9-19 kwietnia 2026 roku na reprezentatywnej próbie 944 pełnoletnich mieszkańców Polski [1].
- 73% dorosłych Polaków zdarza się pić alkohol - to najmniej w blisko 30-letniej historii badania CBOS [1].
- Abstynentów jest 23% (wzrost o 7 punktów procentowych od 2019 roku) [1].
- Najczęstsze powody niepicia: zdrowie (57%) i brak potrzeby (51%) [1].
- Wino (32%) i piwo (30%) są preferowane najczęściej; wódka spadła do 13% [1].
- Wyniki to deklaracje, więc rzeczywista skala picia może być wyższa [1].
Jak czytać te dane
Autorzy CBOS podkreślają, że wyniki opierają się na deklaracjach. Dla części respondentów tematyka pytań mogła być wrażliwa, więc odpowiedzi mogą odbiegać od rzeczywistych praktyk. Skala konsumpcji wyznacza według nich raczej dolny próg rzeczywistego zjawiska [1]. Dodatkowo osoby pijące często i ekstensywnie mają mniejszą szansę trafić do próby, bo ankieterzy co do zasady nie powinni przeprowadzać wywiadu z osobami nietrzeźwymi [1].
Ile osób pije, a ile nie pije wcale
Na pytanie o postępowanie przy okazjach do picia respondenci odpowiedzieli następująco [1]:
| Deklaracja | Odsetek |
|---|---|
| Lubię wypić z dobrej okazji, ale nie często | 48% |
| Lubię wypić z dobrej okazji, dość często | 6% |
| Piję, ale unikam takich okazji | 19% |
| Nigdy nie biorę alkoholu do ust | 23% |
Od 2019 roku odsetek osób lubiących wypić, ale nie często, spadł o 8 punktów procentowych do najniższego odnotowanego poziomu. Abstynenci razem z osobami unikającymi okazji stanowią teraz 42%, czyli o 9 punktów więcej niż w poprzednim badaniu [1].
Płeć i wiek
- Do picia co najmniej czasami przyznaje się 63% mężczyzn i 46% kobiet [1].
- Kobiety częściej niż mężczyźni deklarują unikanie okazji (21% wobec 16%) i niepicie wcale (28% wobec 16%) [1].
- Wśród osób w wieku 65 lat i więcej abstynentów jest wyraźnie więcej niż w innych grupach (36%) [1].
Dlaczego Polacy przestają pić
Najczęściej podawane argumenty za niepiciem to zdrowie (57%) oraz brak potrzeby (51%). Ten drugi powód najsilniej wybrzmiewa wśród najmłodszych respondentów w wieku 18-24 lata (79%) [1].
Znaczenie mogą mieć też przekonania o alkoholu [1]:
- 60% badanych jest świadomych szkodliwości alkoholu pitego nawet w niewielkich ilościach,
- 7% uważa, że w małych ilościach jest on korzystny dla zdrowia,
- 27% uważa, że nie ma istotnego wpływu na zdrowie,
- 88% zgadza się, że możliwe jest udane przyjęcie bez alkoholu (wśród najmłodszych 97%).
Co i kiedy się pije
Wino (32%) i piwo (30%) są preferowane w zasadzie ex aequo. W porównaniu z pomiarem sprzed siedmiu lat popularność wina wzrosła o 7 punktów, a piwa spadła o 9 punktów. Wódkę wskazuje obecnie 13% badanych (spadek o 3 punkty), a whisky 14% (wzrost o 3 punkty) [1].
Osoby pijące najczęściej sięgają po alkohol w następujących sytuacjach [1]:
| Sytuacja | Odsetek |
|---|---|
| Spotkania z przyjaciółmi i znajomymi | 87% |
| Urodziny lub imieniny | 86% |
| Spotkania rodzinne | 80% |
| Święta i uroczystości religijne | 56% |
| Bez okazji, gdy jest ochota | 43% |
| Uczczenie osiągnięć | 37% |
| Do obiadu lub kolacji | 31% |
| Sytuacje służbowe | 13% |
We wszystkich wymienionych sytuacjach odsetki są niższe niż w poprzednich pomiarach [1].
Dane branży spirytusowej
Związek Pracodawców Polski Przemysł Spirytusowy, powołując się na GUS, podaje, że w pierwszym półroczu 2026 roku produkcja sprzedana wódki czystej spadła o blisko 19%, a jej spożycie o 20% w porównaniu z analogicznym okresem 2025 roku [2]. Według Ministerstwa Finansów wpływy z akcyzy od napojów spirytusowych w okresie styczeń-maj 2026 spadły o 13% rok do roku [2].
Branża wiąże spadki ze zmianą trendów konsumenckich, rozwojem napojów niskoalkoholowych i segmentu 0,0% oraz z szarą strefą [2]. To informacje od organizacji reprezentującej producentów, dlatego jej szacunki i interpretacje warto traktować ostrożnie.
Co z tego wynika
Dane wskazują, że coraz więcej osób ogranicza alkohol lub rezygnuje z niego [1]. Wyniki sondażu nie mówią jednak nic o tym, kto ma problem z piciem. Jeśli martwisz się o swoje picie lub picie bliskiej osoby, nie czekaj na kryzys. Więcej znajdziesz w tekstach o uzależnieniu od alkoholu, objawach i leczeniu.
Leczenie uzależnienia od alkoholu można rozpocząć bezpłatnie w ramach NFZ. Do poradni leczenia uzależnień nie potrzebujesz skierowania. Informacji o placówkach udzieli Telefoniczna Informacja Pacjenta NFZ: 800 190 590 (całodobowo). Placówki prywatne to opcja dodatkowa, a nie zamiennik leczenia na NFZ.
Osoba, która pije regularnie od dłuższego czasu, nie powinna nagle przerywać picia na własną rękę. Odstawienie alkoholu może wywołać groźne objawy, w tym drgawki i majaczenie, dlatego zawsze powinno odbywać się pod opieką lekarza. W nagłym zagrożeniu życia dzwoń pod 112.
Gdzie szukać wsparcia
- 800 199 990: Ogólnopolski Telefon Zaufania Uzależnienia (KCPU), codziennie 16:00-21:00
- 801 033 242: Anonimowi Alkoholicy, telefon informacyjny, codziennie 8:00-22:00
- 61 828 93 07: Al-Anon / Alateen dla bliskich osób pijących, pn-pt 10:00-14:00, śr także 16:00-20:00
- 116 123: Kryzysowy Telefon Zaufania dla dorosłych, całodobowo
Gdzie się leczyć bezpłatnie
Cały katalog: 857 placówek →058 Oddział Leczenia Alkoholowych Zespołów Abstynencyjnych
Całodobowy Oddział Terapii Uzależnienia od Alkoholu
Centrum Terapii Uzależnień
Najpierw placówki z umową z NFZ, potem najkrótsze oczekiwanie. Kolejność nie zależy od opłat. Metodologia
Najczęstsze pytania
Ile procent Polaków nie pije alkoholu?
Według CBOS (badanie z kwietnia 2026 roku) 23% dorosłych Polaków w ogóle nie spożywa alkoholu. Od badania z 2019 roku odsetek ten wzrósł o 7 punktów procentowych i jest rekordowy [1].
Czy to znaczy, że Polacy naprawdę piją mniej?
Dane CBOS pokazują zmianę deklaracji. Autorzy zaznaczają jednak, że wyniki opierają się na deklaracjach, a przedstawiona skala konsumpcji wyznacza raczej dolny próg rzeczywistego zjawiska [1]. Spadek sprzedaży wódki podaje też branża spirytusowa, powołując się na dane GUS [2].
Jaki alkohol Polacy preferują najczęściej?
Najczęściej wskazywane napoje to wino (32%) i piwo (30%). Wódkę jako najczęściej preferowany napój wskazuje 13% badanych, a whisky 14% [1].
Dlaczego Polacy przestają pić?
Najczęściej podawane argumenty to zdrowie (57%) i brak potrzeby (51%). Ten drugi powód najsilniej wybrzmiewa wśród osób w wieku 18-24 lata (79%) [1].
Kto częściej nie pije - kobiety czy mężczyźni?
Kobiety częściej deklarują, że nie piją wcale (28% wobec 16% mężczyzn) oraz że unikają okazji do picia (21% wobec 16%) [1].
Czy Polacy uważają, że alkohol szkodzi w małych ilościach?
Według CBOS 60% badanych jest świadomych szkodliwości alkoholu pitego nawet w niewielkich ilościach. Przekonanie, że w małych ilościach jest korzystny dla zdrowia, wyraża 7%, a 27% uważa, że nie ma istotnego wpływu na zdrowie [1].
Czy można dobrze się bawić bez alkoholu?
Zdecydowana większość badanych (88%) zgadza się, że udane przyjęcie jest możliwe bez alkoholu. Najwyższą aprobatę wyrażają najmłodsi respondenci (97%) [1].
Źródła
- CBOS (Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej) - Postawy wobec alkoholu, Komunikat z badań nr 81/2026 (lipiec 2026) - dostęp 16 października 2026
- Związek Pracodawców Polski Przemysł Spirytusowy - Produkcja wódki w dół o 19%, a akcyza mniejsza o 1 mld zł (8.09.2026) - dostęp 16 października 2026
Jak powstał ten tekst. Szkic przygotowałem z pomocą modelu językowego wyłącznie na podstawie źródeł z listy powyżej. Każdą liczbę w tekście program porównał ze źródłami, a tekst z choćby jedną niezgodnością nie jest publikowany (stan na 16 października 2026). Recenzja merytoryczna certyfikowanego specjalisty psychoterapii uzależnień: w przygotowaniu. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem ani terapeutą. Widzisz błąd? Napisz.
